Dąb Jagielloński – król Ogrodu Botanicznego Uniwersytetu Jagiellońskiego

Jest potężnym dębem szypułkowym (Quercus robur) o obwodzie ponad 6 m. W 1992 r. jego wiek oznaczono na ok. 230 lat, czyli obecnie drzewo ma ok. 260 lat. Staruszek pamięta zatem początki założenia Ogrodu Botanicznego w 1783 r. z inicjatywy Hugona Kołłątaja, podczas reformy Akademii Krakowskiej. Drzewo ma status pomnika przyrody. Czytaj więcej

Pytań nie było końca. Archeologia na żywo, na wyciągniecie ręki…

Stereotypowo archeologia kojarzyła się dzieciom z Egiptem, zamkami i Indiana Jonsem. Były też pytania  o dinozaury… Archeolog dr Marek Bednarek przywiózł ze sobą i wystawił na stole jakieś „dziwne”, stare przedmioty, z których dzieci potrafiły rozpoznać jedynie całe „garnki”. Ale były też ”kamienie”. Zabraliśmy dzieci w daleką podróż w przeszłość, do czasów kiedy rozwój kultury praludzi zaczął się od wykorzystania przedmiotów wykonanych  z… kamienia. Pięściaków, siekierek, toporków…..

Czytaj więcej

Pieśni z lasu – nowy projekt muzyczny

Tym razem chcemy połączyć nasze zamiłowanie do przyrody, historii i muzyki. Wyrazem tego kultu przyrody, miłości do lasów i śląskich pieśni ludowych będzie nowa płyta wybitnego śląskiego artysty Grzegorz Płonki pt. „Pieśni z lasu”. Czytaj więcej

W Zakopanem będzie można posłuchać utworów z naszej płyty [zaproszenie]

W dniu 20 czerwca br. podczas uroczystości nastąpi odsłonięcie pomnika poświęconego ochotnikom z Zakopanego i Podhala, którzy walczyli w Powstaniu Śląskim w 1921 r.  Miasto Zakopane włączyło się w krajowe obchody uroczystości 100-lecia III Powstania Śląskiego. Podczas odsłonięcia będzie można odsłuchać kilku utworów z płyty Grzegorz Płonki „Nadstawcie ucha, kochani ludkowie” wydanej przez Fundację „Dla Dziedzictwa”. Czytaj więcej

Izabella Czartoryska (1746-1835) – mecenaska sztuki

Założyła pierwsze polskie muzeum. Poświęciła fortunę na sfinansowanie wybitnych dzieł sztuki i architektury, czym zapewniła sobie nieśmiertelność. Uczyniła miłość ojczyzny obowiązkiem towarzyskim. Grała w przedstawieniach teatralnych patriotyczne role zagrzewając do walki o niezależną Polskę. Była wielką damą. Kochanką króla polskiego, rosyjskiego ambasadora i księcia francuskiego. Zwaną ją: „nimfą z Powązek”, „Sybillą z Puław”, „Matką Spartanką”, a także „Matką Ojczyzny”. Czytaj więcej

Profesor Marian Raciborski (1863-1917) – wybitny polski botanik

Był człowiekiem nieprzeciętnym, wszechstronnym,  obdarzonym niezwykłą intuicją – jednym z najwybitniejszych polskich biologów i fizjografów, a także jednym z pierwszych polskich paleobotaników. W wizjonerski sposób wytyczył na przyszłość kierunki badań, które mieli realizować botanicy następnych generacji. Był profesorem na Uniwersytecie Lwowskim i Jagiellońskim, założycielem Instytutu Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego, dyrektorem Ogrodu Botanicznego Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Czytaj więcej

Narodowy Instytut Dziedzictwa nagrodzi najlepszą pracę dyplomową poświęconą dziedzictwu kulturowemu

Narodowy Instytut Dziedzictwa ogłosił ogólnopolski konkurs na najlepszą pracę dyplomową dotyczącą współczesnej roli dziedzictwa kulturowego – „Dziedzictwo kulturowe jako zasób rozwojowy”. Na laureatów czekają nagrody pieniężne oraz publikacja artykułu w wydawnictwie naukowym ,,Ochrona Zabytków”. Termin nadsyłania prac upływa 30 czerwca 2021 roku. Czytaj więcej

Rezerwat przyrody „Dębina”

 „Dębina” to rezerwat przyrody położony na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu „Bory Niemodlińskie” oraz Obszaru Natura 2000 „Opolska Dolina Nysy Kłodzkiej”. Razem z rezerwatem „Kokorycz” stanowi ciąg ekologiczny doliny Nysy Kłodzkiej. Czytaj więcej

Klasztor w Panewnikach część 1

Pierwszą siedzibą franciszkanów przybyłych w 1902 roku do Panewnik był dom odkupiony od mikołowskiego kupca Nieradzika, położony przy obecnej ulicy Panewnickiej. Ojcowie Kamil Bolczyk i Wilhelm Rogosz urządzili w swej siedzibie furtę, refektarz i kaplicę, w której znalazł się przywieziony z Kochłowic ołtarz. Pojawienie się franciszkanów we wsi związane było z planem budowy przy granicy z Ligotą kompleksu klasztornego. Miał on zapewniać duchową opiekę okolicznym mieszkańcom i turystom odwiedzającym te tereny oraz – jak głosi jedna z teorii – odciągać ludność śląską od pielgrzymowania do Częstochowy czy do Krakowa. Czytaj więcej

Matylda von Würtemberg (1801 – 1825) – muza i ukochana żona

Była prawdziwą muzą swojego męża. Urodziła się i zmarła 13 kwietnia… Po wielkiej miłości pozostały materialne świadectwa utraconego raju Würtembergów w Pokoju. „Świątynia Matyldy” przetrwała do naszych czasów. Jest świadectwem dawnej świetności Pokoju i romantycznym symbolem utraconego raju możnowładców.

Księżniczka Matylda Karolina Fryderyka von Waldeck – Pyrmondt na świat przyszła 13 kwietnia 1801 r. w Rhoden. Gdy miała 16 lat poślubiła księcia Eugena II von Würtemberg (1788 – 1857), trzeciego w kolejności właściciela wspaniałej rezydencji w Pokoju. Huczny ślub odbył się 20 kwietnia 1817 r. w Arolsen w Hesji. Podobno, młodzi zakochali się w sobie bez pamięci. Matylda była piękną kobietą. Czytaj więcej

Maria Tkocz z domu Zniszczoł (1888-1945) – siła rodziny. Ofiara KL Ravensbrück

Urodziła ośmioro dzieci, z których w okresie okupacji niemieckiej aż sześcioro należało do ZWZ/AK, a pięcioro zostało aresztowanych i osadzonych w niemieckich obozach. Była opiekunką i siłą rodziny. Nauczyła dzieci miłości do Ojczyzny na własnym przykładzie. Czytaj więcej

Dąb szypułkowy „Klara” w Wielopolu – świadek rodzinnych tragedii i wielkich miłości

W niewielkiej odległości od Popielowskiej Kolonii, w dębowym lesie łęgowym między Wielopolem a Kolonią Popielowską, pamiętającym jeszcze puszcze odrzańskie, znajduje się wiekowy „dąb Klara”. Został nazwany imieniem córki bogatego hrabiego – Klary, która uciekając przed wrogami pod drzewem znalazła upragniony spokój. Miejsce, w którym zginęła dziewczyna jeszcze na początku XX w. okoliczni mieszkańcy nazywali „Spokojem Klary”. Czytaj więcej

Celtycki świat na Śląsku

Archeolog dr Marek Bednarek w rozmowie z „Gościem Niedzielnym” opowiedział o świecie Celtów na Śląsku. Wywiad ukazał się w 19 numerze „Gościa Niedzielnego” z 16 maja 2021 r. Współpracujący z Fundacją „Dla Dziedzictwa” celtolog, odkrywca setek stanowisk archeologicznych opowiedział o Celtach, którzy prawie 300 lat żyli w naszym regionie. Największą jak dotąd znaną osadą na Górnym Śląsku Celtowie założyli nad Skalnym Stawem na wzniesieniu koło Nowej Cerekwi. Celtolog twierdzi, że Celtowie przybyli na Śląsk na początku IV w. p.n.e. Zdaniem badacza, Śląsk nie był ich przypadkowym wyborem. Znaleźli tu to, czego szukali – korzystne warunki do życia, do rozwoju rolnictwa i hodowli zwierząt. Czytaj więcej

Wasylewski: „Od roku 1845 zabroniono gazetom w Niemczech wspominać, że Śląskowi Górnemu grozi głód”

Dwukrotnie, pierwszy raz, gdy się jeszcze nikomu nie śniło, bo w r. 1790, drugi raz wyprzedzając poczynania innych dzielnic, stanęła na Śląsku kolebka polskiej prasy ludowej. Pierwsza próba doszła nas w strzępku jeszcze mniejszym, niż najstarsze inkunabuły z początków drukarstwa polskiego. Bo tylko „kartka druga za miesiąca lutego” z czasopisma pt. „Gazety Śląskie dla ludu pospolitego” z r. 1790. „Miejsce druku niepodane – pisze odkrywca tego klejnotu, K. Dobrowolski w swych (wyśmienicie wyczerpujących) „uwagach wstępnych o piśmiennictwie polskim na Śląsku” – lecz germanizmy i waluta wskazują na Śląsk niemiecki. Pismo to zawierało rady gospodarcze, dotyczące obory, chowu bydła, leczenia zarazy bydlęcej, z kolei wskazówki lekarskie (sposób na sparzenie, uwagi o epidemiach) nadto ostrzeżenia przed gusłami i zabobonami”. Nowsze badania wykazały, że pismo wychodziło we Wrocławiu. Czytaj więcej