Barwinek – strażnik dwóch światów: miłości i śmierci

Jeden kwiat, dwa oblicza. Barwinek to jedyna roślina w słowiańskiej tradycji, która z jednakową czcią zdobiła wianek panny młodej i skronie zmarłej dziewczyny. W jego zimozielonych liściach zaklęta jest nieśmiertelna miłość – i nieubłagana śmierć. Ta podwójna natura czyni go esencją słowiańskiej duchowości: strażnikiem najważniejszych przejść – zarówno w radości zaślubin, jak
i w ciszy żałoby.

Barwinek to prawdziwy mistrz symbolicznych dualizmów – łączy w sobie sacrum i profanum, życie i wieczność, nadzieję i nieuchronność końca. Jego związek z czarami miał jednak dwa oblicza: był jednocześnie tarczą przed złymi mocami i narzędziem do ich demaskowania. To właśnie ta ambiwalencja uczyniła go jednym z najpotężniejszych amuletów w ludowej wyobraźni. Czytaj więcej

Mistrz tradycji: wzór, który wymaga mistrzostwa

W upalne, czerwcowa sobota, gdy temperatura zachęcała tylko do wskoczenia do wody, w pracowni Heleny Wojtasik działo się coś więcej niż warsztaty. W ciszy przerywanej tylko tykaniem czasu, wśród zapachu pszczelego wosku i barwników, uczennice projektu „Mistrz Tradycji” z niezwykłą koncentracją doskonaliły jeden z najtrudniejszych wzorów pisankarskich – „48 klinów” . Powstawały też drzewka szczęścia oraz jelonki. 

To właśnie w takich chwilach, gdy upał zdawał się zatrzymywać świat, tradycja stawała się żywa. Jak mówi mistrzyni: „Tradycja nie przetrwa sama – trzeba nią oddychać i przekazywać dalej”. A jej uczennice, choć skwar dawał się we znaki, oddychały nią głęboko. Czytaj więcej

Anna księżna opolska – między historią a milczeniem źródeł

Spośród wielu księżniczek i księżnych związanych z dziejami Opola właśnie Anna pozostawiła po sobie coś wyjątkowego – własną twarz. Nie znamy jej głosu, myśli ani codzienności. Nie wiemy, czego się obawiała, co ją cieszyło i jak wyglądały jej dni na opolskim dworze. Zachowała się natomiast jej kamienna podobizna, wyrzeźbiona na gotyckiej tumbie znajdującej się w kaplicy św. Anny, zwanej Piastowską. Czytaj więcej

Kamień Śląski – miejsce, gdzie historia spotyka duchowość

Pośród zieleni wiekowego parku, w krajobrazie śląskiej równiny, wznosi się jedna z najcenniejszych rezydencji historycznych regionu – pałac w Kamieniu Śląskim, dziś Sanktuarium św. Jacka. To miejsce wyjątkowe nie tylko ze względu na swoją architekturę, lecz przede wszystkim dzięki niezwykłemu połączeniu historii, przyrody i duchowości, które od stuleci tworzą jego niepowtarzalny charakter. Czytaj więcej

Pomnik Karola Pawlety w Kosorowicach

Dnia 22 sierpnia 2026 roku przypada 106. rocznica śmierci Karola Pawlety – powstańca śląskiego z Przywór, który zginął w Kosorowicach podczas II Powstania Śląskiego. W miejscu jego śmierci od lat stoi kamienny pomnik, będący nie tylko świadectwem lokalnej pamięci, ale także symbolem ofiary, jaką mieszkańcy Górnego Śląska ponosili w walce o prawo do samostanowienia i przynależności do odrodzonej Polski. Czytaj więcej

Mistrz Tradycji: słoneczna pogoda nie przeszkadza w pracy twórczej

Kurs batikowego pisania pisanek prowadzony przez twórczynię ludową Helenę Wojtasik nabiera tempa. Nawet piękna, słoneczna pogoda nie jest w stanie odciągnąć uczestniczek od zgłębiania tajników tej wyjątkowej sztuki. Choć za oknem coraz cieplejsze promienie słońca zachęcają do spacerów i odpoczynku na świeżym powietrzu, w pracowni Heleny Wojtasik nie słabnie twórcze skupienie. W ramach programu „Mistrz Tradycji” zajęcia z pisania pisanek techniką batikową weszły w kolejny, bardziej zaawansowany etap, wymagający od uczestniczek jeszcze większej precyzji, cierpliwości i zaangażowania. Czytaj więcej

Jak odczarować chemię? Lab of Life z Opola na festynie w PSP nr 1 – pokaz, który zmienił myślenie o chemii

Dla wielu uczniów chemia to przedmiot trudny, abstrakcyjny i… nudny. Wzory, równania, pierwiastki – wszystko to często wydaje się odległe od codzienności. Zupełnie inne skojarzenia pozostały jednak po Dniu Dziecka w Publicznej Szkole Podstawowej nr 1 w Opolu. A wszystko za sprawą zespołu Lab of Life – grupy pasjonatów-chemików, którzy popularyzują i odczarowują ten wymagający przedmiot. Czytaj więcej

Kolorowe dziedzictwo – warsztaty wzoru opolskiego z okazji Dnia Dziecka w PSP nr 1 w Opolu

Podczas festynu z okazji Dnia Dziecka, który odbył się w piątek 12 czerwca br. w Publicznej Szkole Podstawowej nr 1 w Opolu, zorganizowano warsztaty malowania wzoru opolskiego. Wydarzenie zostało sfinansowane przez Fundację Dla Dziedzictwa. W zajęciach uczestniczyły dzieci i młodzież, które pod okiem twórczyni ludowej Magdaleny Poprawki poznawały charakterystyczne motywy opolskiej tradycji zdobniczej i samodzielnie tworzyły prace inspirowane lokalnym dziedzictwem. Czytaj więcej

Festyn z okazji Dnia Dziecka w PSP nr 1 w Opolu

Dzień Dziecka w Publicznej Szkole Podstawowej nr 1 w Opolu zorganizowany w piątek 12 czerwca br. upłynął pod znakiem doskonałej zabawy, uśmiechu i wielu atrakcji przygotowanych przez Radę Rodziców specjalnie dla najmłodszych. Piękna, słoneczna pogoda sprzyjała wspólnemu świętowaniu i sprawiła, że szkolny festyn przyciągnął wielu uczestników. Czytaj więcej

W Olszowej nikt nie układa sam – bo Boże Ciało to powód, by być razem

W Olszowej, w gminie Ujazd, Boże Ciało zamienia się w święto kolorów i wspólnoty. Niemal wszyscy mieszkańcy wychodzą wtedy przed swoje posesje, by ułożyć własny fragment kwietnego dywanu – tutaj nazywanego po prostu „chodnikiem”. Nie ma nakazów, harmonogramów ani próbnych układanek. Jest za to cicha umowa, że w czwartek, na Boże Ciało, kilka godzin przed procesją, ulice wypełnią się ułożonymi płatkami. Czytaj więcej

Makowy krzyk w Kluczu

W miejscowości Klucz, w gminie Ujazd, czas płynie nieco inaczej – rytmem kwiatów, a nie urzędowych decyzji. Choć tradycja układania dywanów kwietnych w 2021 r. została wpisana na Listę reprezentatywną niematerialnego dziedzictwa kulturowego ludzkości UNESCO, dla mieszkańców ta nobilitacja niczego nie zmieniła. I słusznie, bo przecież nie o certyfikat tu chodzi, ale o woń łąki i dotyk płatków. Czytaj więcej

Dziedzictwo w ruchu – sportowa misja Tomasza Kwiatka

W sobotę 30 maja 2026 roku malowniczy Sieraków, położony pośród jezior i lasów Puszczy Noteckiej, stał się areną niezwykłego wydarzenia. Wśród setek zawodników mierzących się z wymagającą trasą triathlonową znalazł się Tomasz Kwiatek – prezes Fundacji Dla Dziedzictwa, który po raz trzydziesty wystartował w zawodach sportowych, reprezentując nie tylko siebie, ale również wartości i misję organizacji, której przewodzi. Czytaj więcej

Dzień Dziecka z opolską tradycją. Fundacja Dla Dziedzictwa podaruje dzieciom coś więcej niż prezent

Z okazji Dnia Dziecka Fundacja Dla Dziedzictwa przygotowała dla młodzieży wyjątkowy prezent – nie kolejną zabawkę, która szybko odejdzie w zapomnienie, lecz doświadczenie, które może pozostać w sercu na całe życie. Fundacja sfinansuje warsztaty wykonywania wzoru opolskiego – niezwykłą lekcję cierpliwości, kreatywności oraz dumy
z lokalnego dziedzictwa kulturowego.

Warsztaty odbędą się w PSP nr 1 w Opolu, a poprowadzi je Magdalena Poprawka – twórczyni ludowa, której ręce z niezwykłą precyzją ożywiają charakterystyczne, kwietne kompozycje wzoru opolskiego. Pani Magdalena posiada jednak nie tylko mistrzowski warsztat artystyczny, ale także wyjątkowy dar przekazywania dawnej wiedzy najmłodszym. Potrafi sprawić, że nauka tradycyjnego ornamentu staje się fascynującą przygodą, pełną radości i odkrywania własnych możliwości. Czytaj więcej

Pisanka to zapisana troska

Nie wolno się spieszyć. Tutaj trzeba skupienia i precyzji, aby wzór był prosty” – powtarzała uczestnikom Helena Wojtasik, uznana twórczyni ludowa. W dobie pędu i cyfrowego chaosu, właśnie rozpoczęty siedmiomiesięczny cykl spotkań w pracowni Mistrzyni jest powrotem do kategorii czasu jako jakości. Uzbrojone w kiskę rozgrzany woskiem, uczennice uczą się pisać wzory nie tylko na skorupce jajka, ale przede wszystkim w swojej cierpliwości. Każda zanurzona w barwniku warstwa odkrywała nie tylko kolory, ale i głębokie znaczenia. Słowiańskie symbole – solarne znaki słońca, drzewo życia, falujące meandry – przestały być jedynie ornamentem; stały się „zapisaną troską”, życzeniem zdrowia, urodzaju i szczęścia dla obdarowanego. To znak dobra, który przekracza barierę materialności, niosąc ładunek duchowej ochrony dla domu i rodziny. „Wszystkie znane źródła wskazują, że jajko było przede wszystkim symbolem dobra, a jego rola polegała na ochronie przed złem” – mówi swoim uczennicom Wojtasik. Pewnie też dlatego każde zajęcia rozpoczyna od krótkiej modlitwy i znaku krzyża nad jajkiem…
Czytaj więcej

Mistrz Tradycji: siedem miesięcy z pisanką

W pracowni pani Heleny Wojtasik w Strobicach nr 17 (gmina Pakosławicach, powiat nyski) czuć było zapach wosku. Pisankarka rozpoczęła w połowie maja siedmiomiesięczne szkolenie dla swoich nowych uczennic w ramach projektu „Mistrz Tradycji”, realizowanego w tym roku przez Fundację „Dla Dziedzictwa”.

Na pierwsze spotkanie tydzień temu przyszły: Jolanta, Aleksandra, Wioletta, Magdalena i pozostałe, które zdecydowały się podjąć trud nauki tej wymagającej sztuki. Przed nimi intensywne miesiące: cotygodniowe warsztaty, podczas których poznają nie tylko technikę batikową, ale także znaczenie każdego wzoru i koloru. Projekt potrwa do listopada, a jego zwieńczeniem będzie pokaz prac i premiera filmu dokumentalnego Sławomira Mielnika. Czytaj więcej