Małe domki z Santany – znak rozpoznawczy Madery

Zachwycają kształtem, przyciągają kolorami. Małe domki z Santany, obok sterlicji są znakiem rozpoznawczym wysyp Madery. Tego typu domki były budowane przez pierwszych osadników na Maderze, którą zaczęto zasiedlać w XV wieku. Miały prostą konstrukcję. Budowano je z materiałów, które można było łatwo zdobyć, a więc z drewna, bo „Madera” znaczy drewno, kamienia, słomy i wikliny. W Santanie jest ich jeszcze ok. 120, z których kilka – odrestaurowanych i wyposażonych – władze miasta udostępniły do zwiedzania. Są atrakcją turystyczną. Czytaj więcej

Przylądek św. Wawrzyńca – suchy ogon rajskiej Madery

Fot. Piotr Kusina

Wiosną zielony, latem – spalony słońcem i wietrzny przylądek Ponta de São Lourenço (tłum. Mierzeja św. Wawrzyńca), jest jednym z najciekawszych i malowniczych zakątków zielonej, portugalskiej Madery. To jakby odrębna geologiczna kraina z fantazyjnymi formacjami skalnymi, w których woda i wiatr mozolnie odsłaniają wnętrze bazaltowych skał. Czytaj więcej

Pamukkale – bawełniana twierdza w Turcji

Pamukkale to cud natury, który niestety ulega degradacji. Gorące źródła na zboczach białych, wapiennych skał położone są w dolinie Cürüksu w południowo-zachodniej (zachodnia Anatolia) Turcji ok. 19 km na północ od Denili. Nazwa po turecku znaczy „bawełniany zamek, bawełniana twierdza”, a skojarzenie z bawełną (białe włókna bawełny owijają nasiona rośliny i przypominają wyglądem watę cukrową), nawiązuje do znajdujących się w okolicy rozległych plantacji tej cennej w przemyśle tekstylnym rośliny. Warto to zobaczyć, chociaż widok jest zupełnie inny niż w promocyjnych folderach reklamowych. Czytaj więcej

Efez – miasto-muzeum

Efez jest jednym z najwspanialszych miast starożytnych i drugim po Pompejach, najlepiej zachowanym na świecie. W czasach świetności był wpływową metropolią położoną na skrzyżowaniu głównych szlaków handlowych pomiędzy Wschodem a Zachodem. Obecnie jest tureckim miastem – muzeum, a jego dzisiejszy obraz, to efekt pracy wybitnych archeologów. W 2015 r. Efez został wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Czytaj więcej

Cap de Formentor, czyli najpiękniejsze widoki na Majorce

Półwysep Formentor jest najbardziej na północ wysuniętym przylądkiem wyspy Majorka. Stanowi 20 kilometrowej długości przedłużenie gór Serra de Tramuntana. Jest najpiękniejszym miejscem na tej hiszpańskiej wyspie. Widok wpadających do turkusowego Morza Śródziemnego stromych klifów górskich otoczonych dziką przyrodą jest wprost olśniewający. Nic więc dziwnego, że w 2011 r. pasmo górskie Serra de Tramuntana od Andratx po Cap de Formentor wpisano na Listę światowego dziedzictwa naturalnego UNESCO. Czytaj więcej

Coves del drach – Smocze Jaskinie na Majorce

Mieszczą się na południowych obrzeżach miasta Porto Cristo w regionie Manacor na Majorce. Porto Cristo to jedna z piękniejszych miejscowości rybackich we wschodniej części Majorki, na archipelagu Balearów. Leży u ujścia rzeki Rivet do morza w długiej naturalnej zatoce. W porcie można m.in. podziwiać wykonany w Gdańsku (stocznia Sunreef Yachts) luksusowy katamaran  motorowy światowej sławy majorkańskiego tenisisty Rafaela Nadala. Czytaj więcej

Henry Morton Stanley (1841-1904)

Był walijskim dziennikarzem, pisarzem, żołnierzem, a przede wszystkim poszukiwaczem przygód i badaczem Afryki. Imię i nazwisko przyjął na cześć swojego mentora, którego poznał na emigracji w USA. Był bożyszczem kobiet, które chłonęły jego relacje z wypraw drukowane i przedrukowywane w większości liczących się ówcześnie tytułów gazet. Czytaj więcej

125. rocznica urodzin Kazimierza Nowaka (1897-1937) – wybitnego polskiego podróżnika i pioniera reportażu

Jako pierwszy człowiek przemierzył samotnie w latach 1931-1936 Czarny Ląd z północy na południe i z południa na północ. Przemierzył 40 tys. km w 1877 dni. Był odważny, zawzięty i niezwykle ciekawy świata. Śmiało można stwierdzić, że Kazimierz Nowak był podróżnikiem wcale nie gorszym niż Stanley i Livingstone. Czytaj więcej

90. rocznica sprawy Gorgonowej i najgłośniejszego zabójstwa w II RP

W nocy z 30 na 31 grudnia 1931 r. w swoim pokoju została zabita Lusia – 17-letnia Elżbieta Zarembianka, córka lwowskiego architekta Henryka Zaremby. Za zbrodnię Sąd skazał guwernantkę Ritę Gorgonową, właśc. Emilię Margeritę Gorgon, która żyła w nieformalnym związku z Zarembą. Zabójstwo, a następnie proces poszlakowy były szeroko komentowane i uznane za najgłośniejszy proces sądowy II Rzeczypospolitej. W latach 1932-1934 sprawą żyła cała opinia publiczna. Czytaj więcej

Historia jednego zabytku: nagrobek Artura Grottgera

Artur Grottger zmarł 13 grudnia 1867 r. we francuskim uzdrowisku Amélie-les-Bains-Palalda. Nie udało mu się zwalczyć choroby płuc. Jego narzeczona Wanda Monné sprowadziła zwłoki artysty do Lwowa. Został pochowany 4 lipca 1868 r. na Cmentarzu Łyczakowskim, w miejscu, które kiedyś podczas wspólnego spaceru z narzeczoną Grottger sam sobie wybrał. Malarz spoczął – tak jak chciał – w sąsiedztwie powstańców styczniowych 1863 r. (w pobliżu Krzyża Poległych z 1863 roku). Czytaj więcej

Historia jednego zabytku: „leżąca panna”

Nagrobek Markowskich tzw. „leżąca panna” należy do grupy najbardziej znanych pomników na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie. Przedstawia on umierającą, piękną młodą kobietę – Katarzynę Markowską, która była lwowską aktorką i żoną Ludwika Markowskiego, urzędnika, adiunkta sądowego. Czytaj więcej

Alexander von Humboldt (1769-1859) – człowiek, który zmienił sposób postrzegania natury i przyrody

Był wybitnym niemieckim geografem, podróżnikiem i przyrodnikiem. Był jedną z najciekawszych postaci XIX-wiecznej Europy. Bez niego nie byłoby „Fausta” Goethego, teorii Darwina, czy książek Julesa Verne’a o Orinoko. Przez współczesnych, nazywany był „najsławniejszym człowiekiem po Napoleonie”. Goethe pisał w listach, że spotkania z Humboldtem były „najjaśniejszymi momentami” jego życia.  Książki Humboldta były tak popularne, że ludzie przekupywali księgarzy, aby dostać egzemplarz. Nie dorobił się na nich, a cały swój majątek wydał na podróże. Idea natury, którą stworzył stała się fundamentem ekologii. Jego książki przyczyniły się do wyzwolenia Ameryki Łacińskiej, a także do ochrony starych drzew – jest twórcą pojęcia „pomnik przyrody”. Żył długo, choć nie raz otarł się o śmierć. Jego życie to podróże i praca, którą ułatwiała mu nieprzeciętna pamięć. XX wiek zrujnował wizerunek Niemców, i o wybitnym przyrodniku  w Europie zapomniano.  Jego postać do publicznej pamięci przywróciła Andrea Wulf, dzięki swojej genialnej książce „Człowiek, który zrozumiał naturę. Nowy świat Aleksandra von Humboldta”. Obecnie Alexander von Humboldt uznawany jest za ostatniego człowieka, który ogarniał umysłem cały stan ówczesnej wiedzy przyrodniczej. Czytaj więcej