Jest uznawany za głównego przedstawiciela romantyzmu w malarstwie polskim. Jego obrazami zachwycał się Pablo Picasso, kiedy odwiedził Muzeum Narodowe podczas swojego pobytu w Warszawie. Był wybitnym polskim malarzem, uczestnikiem powstania listopadowego, organizatorem życia społecznego i gospodarczego. Czytaj więcej
Archiwum Kategorii: Historia
140. rocznica urodzin Antoniego Cieszyńskiego (1882-1941) – pioniera stomatologii
Jego dokonania otworzyły przed rentenologią stomatologiczną nowe możliwości i usprawniły proces diagnostyki. Profesor Cieszyński jest autorem prawa Cieszyńskiego-Diecka, które do dziś figuruje w podręcznikach stomatologii. To dzięki niemu można wykonać zdjęcia rentgenowskie zębów o rzeczywistej długości. To wreszcie on stworzył pierwszy w świecie atlas radiologii stomatologicznej i opracował systematykę techniki wykonywania zdjęć RTG wewnątrz- i zewnątrzustnych. Mariusz Patelski, Profesor Uniwersytetu Opolskiego nazwał go pierwszym stomatologiem Rzeczypospolitej, ponieważ Antoni Cieszyński był twórcą polskiej stomatologii i jednym z jej światowych pionierów. Czytaj więcej
Joanna Żubr – pierwsza dama Orderu Virtuti Militari
Była pierwszą Polką odznaczoną krzyżem Virtuti Militari. Była również pierwszą kobietą w wojsku polskim, która dostała awans do stopnia sierżanta. Była strzelcem, żołnierzem Armii Księstwa Warszawskiego, uczestniczką wojen napoleońskich. Walczyła w 17 bitwach i oblężeniach. O Polskę walczyła w męskim przebraniu, ukrywając swą płeć. Czytaj więcej
203. rocznica urodzin Stanisława Moniuszki (1819-1872)
Nazywany jest „ojcem polskiej opery narodowej” i na zawsze zmienił jej charakter. Był wybitnym kompozytorem polskiego romantyzmu. Był również utalentowanym dyrygentem, pedagogiem, organistom, autorem ok. 268 pieśni, wielu operetek, oper i baletów. Czytaj więcej
Edmund Osterloff (1863-1938) – 159. rocznica urodzin pioniera polskiej fotografii artystycznej
Jego prace – wystawiane w kraju i za granicą m.in. w USA – porównuje się do malarskich dzieł Milleta, Chełmońskiego i Ruszczyca. Był mistrzem pejzażu i rejestrowania emocji. Kochał polską przyrodę. Zaskakiwał subtelnością. Jego prace okrzyknięto „malarską fotografią”. Nazywany jest „Chełmońskim fotografii”. Był samoukiem, pionierem i współtwórcą polskiej fotografii artystycznej. W Radomsku działa Towarzystwo Fotograficzne im. Edmunda Osterloffa, które kultywuje pamięć o swoim patronie i organizuje Ogólnopolskie Biennale Fotografii Czarno-Białej pod hasłem „Postać ludzka w pejzażu”. Czytaj więcej
170. rocznica urodzin wybitnego artysty malarza Leona Wyczółkowskiego (1852-1936)
Znakomicie oddawał urodę kwiatów i martwych natur. Jego portrety zachwycały i budziły emocje. Tworzył w różnych technikach: oleju, akwareli, tuszu, temperze, pastelu, ołówku i w grafice. Był wszechstronnym, wybitnym polskim malarzem, grafikiem i rysownikiem, jednym z czołowych przedstawicieli okresu Młodej Polski w nurcie malarstwa realistycznego. Czytaj więcej
„Widziałem na własne oczy” wywiad z Józefem Mackiewiczem o Katyniu przeprowadzony w 1943 r. przez dziennikarza „Gońca Codziennego”. Tekst ukazał się w Nudis verbis” Londyn 2003 r.
Więc był pan tam?
Tak jest. Widziałem na własne oczy.
Jest pan ciągle pod wrażeniem?
Nie wiem, czy podobna nazywać to „wrażeniem”. Wrażenie zyskuje się raczej na skutek jakiegoś, najczęściej pojedynczego, zdarzenia czy faktu, w sobie ograniczonego. Smoleńsk, który widziałem. Katyń, zbrodnie, trupy, ruiny, bolszewizm, który sam przeszedłem, i listy, listy dzieci do swych ojców, zaczynające się od słów: „Kochany Tatusiu” czy „Kochany Ojczulku”, wydobywane dziś ze stosów sprasowanych, cuchnących ciał, z tej mazi śmierci, lub na wpół zasuszonych mundurów polskich… Tak, wszystko to razem wytwarza jakby długi łańcuch asocjacji, myśli, refleksji, zapadający głęboko w duszę. Nie nazwałbym tego wrażeniem, To raczej przeżycie. Czytaj więcej
139. rocznica pierwszego na świecie skroplenia tlenu przez krakowskich profesorów
Było to doniosłe dokonanie Polaków, które wzbudziło podziw w Europie i …nienawiść we Francji. I pomyśleć, że dziś uczą się o tym dzieci w szkole, a 139. lat temu była to wiedza tajemna, wymagająca specjalistycznych badań, zbudowania aparatury i determinacji badaczy. Czytaj więcej
Józef Mackiewicz (1902-1985) – 120. rocznica urodzin pisarza
Jest najbardziej „wyklętym” polskim pisarzem XX w. Dla komunistów, a także dla wielu działaczy emigracyjnych i opozycyjnych PRL był wrogiem publicznym numer jeden, ponieważ stworzył najbardziej spójne i konsekwentne uzasadnienie antykomunizmu jako postawy etycznej, światopoglądowej i historycznej. Czytaj więcej
366. rocznica ślubów lwowskich króla Jana Kazimierza
366 lat temu, 1 kwietnia 1656 r., w czasie potopu szwedzkiego, król polski Jan Kazimierz w katedrze lwowskiej podczas mszy świętej odprawianej przez nuncjusza Pietro Vidoniego przed obrazem Matki Bożej Łaskawej złożył ślubowanie, które w dziejach naszego narodu zapisały się jako „śluby lwowskie”. W tym czasie nasz kraj był prawie w całości opanowany przez sprzymierzonych Szwedów i Rosjan. Czytaj więcej
755. rocznica kanonizacji św. Jadwigi – patronki Śląska, orędowniczki pojednania
Św. Jan Paweł II podczas swojej drugiej pielgrzymki do Polski w 1983 r. powiedział we Wrocławiu: – „W dziejach Polski i w dziejach Europy stoi święta Jadwiga Śląska jakby postać graniczna, która łączy ze sobą dwa narody: naród niemiecki i naród polski. Łączy na przestrzeni wielu wieków historii, która była trudna i bolesna. Święta Jadwiga wśród wszystkich dziejowych doświadczeń, pozostaje przez siedem już stuleci orędowniczką wzajemnego zrozumienia i pojednania…”.
755 lat temu, 26 marca 1267 r. papież Klemens IV wyniósł na ołtarze Jadwigę Śląską (1174-1243), bogobojną żonę księcia wrocławskiego Henryka I Brodatego. Kanonizacja odbyła się w kościele dominikanów w Viterbo, a żywy kult św. Jadwigi sprawił, że czczono ją jako patronkę Śląska i Polski, a także małżeństw i rodzin. Czytaj więcej
Janina Łada – Walicka (1885-1935) – ułanka, działaczka narodowa we Lwowie
Wzięła udział w wojnie polsko-ukraińskiej o granice i w 1918 r. bohatersko walczyła o Lwów. W wojnie polsko-bolszewickiej 1920 r. walczyła jako ułanka w II Ochotniczym Szwadronie Śmierci z III dywizjonu jazdy Małopolskich Oddziałów Armii Ochotniczej. Brała udział w bitwie pod Chodaczkowem, po której, za męstwo i odwagę, dostała awans do stopnia kaprala. Czytaj więcej
Klasztor w Panewnikach (część 2)
W 1947 roku na terenie cmentarza w Panewnikach złożono ekshumowane z panewnickiego lasu zwłoki powstańców śląskich, harcerek i harcerzy zamordowanych przez hitlerowców w 1939 roku. Ku pamięci ofiar w 1961 roku postawiono przy wspólnej mogile pomnik. Czytaj więcej
Charlotta Malig (1789-1845) – akuszerka i podpalaczka
Należy do grona nietuzinkowych mieszkańców Opola. Przyznała się do 35 podpaleń. Była kobietą niezwykłą, której czyny budziły grozę i były przedmiotem wielu plotek, opowiadań i analiz psychologicznych. Jej historię opisał Franc Idzikowski w wydanej w 1863 r. monografii Opola. Była na tyle popularna, że o jej historii dowiadujemy się również z dokumentu odkrytego podczas renowacji wieży kościoła św. Sebastiana w Opolu w 1932 roku, a także z materiałów znajdujących się w Archiwum Państwowym w Opolu. Czytaj więcej
549. rocznica urodzin Mikołaja Kopernika (1473-1543)
Był najwybitniejszym polskim astronomem, autorem dzieła De revolutionibus orbium coelestium, przedstawiającego szczegółową helionistyczną wizję wszechświata, które dokonało przełomu i wywołało jedną z najważniejszych rewolucji naukowych, zwaną „przewrotem kopernikańskim”. Teoria Kopernika wpłynęła na sposób patrzenia na miejsce Ziemi i człowieka we Wszechświecie i stała się podstawą rozwoju nauk ścisłych. Kopernik był wybitnym przedstawicielem Renesansu. Zajmował się astronomią, matematyką, prawem, medycyną, strategią wojskową i astrologią. Czytaj więcej