„Tradycja, która łączy pokolenia” – finał projektu Mistrz Tradycji – Helena Wojtasik w Tułowicach

W sobotę, 15 listopada 2025 r., o godzinie 10.00 w Muzeum PoKOLei w Tułowicach odbyło się uroczyste i pełne emocji podsumowanie projektu „Mistrz Tradycji – Helena Wojtasik”. W wydarzeniu wzięli udział uczestnicy, przedstawiciele władz samorządowych gmin Tułowice i Komprachcice, mieszkańcy regionu, reprezentanci Fundacji „Dla Dziedzictwa” oraz wszyscy, którym bliskie jest dbanie o dziedzictwo kulturowe Śląska Opolskiego.

Przez siedem miesięcy mistrzyni tradycyjnego zdobienia jaj kiską – Helena Wojtasik – przekazywała swoje umiejętności pięciu uczennicom. Spotkania odbywały się regularnie w jej pracowni w Tułowicach i obejmowały zarówno część teoretyczną, jak i intensywną praktykę. Uczennice poznawały nie tylko technikę batikową, ale także symbolikę tradycyjnych wzorów, znaczenie kolorów oraz sposób przygotowania narzędzi i materiałów.
Efekt tej nauki okazał się imponujący – zaprezentowane podczas finału pisanki zachwyciły precyzją, bogactwem motywów i dojrzałością wykonania, potwierdzając ogromne postępy każdej z uczestniczek.

Szczególnie wzruszającym momentem wydarzenia był pokaz filmu dokumentalnego autorstwa Sławomira Mielnika, który uchwycił codzienną pracę i emocje towarzyszące całemu procesowi nauki. Kamera śledziła zarówno skupienie przy tworzeniu pierwszych wzorów, jak i stopniową przemianę – od niepewności po dumę z opanowania trudnej sztuki. Film pięknie pokazał również relację mistrz–uczennice: pełną cierpliwości, ciepła, wzajemnego szacunku i zaufania.

– „Jestem ogromnie wzruszona” – powiedziała po obejrzeniu filmu twórczyni ludowa. – „Ten piękny film z Wami już zostanie na lata, zwłaszcza z naszą utalentowaną 10-letnią Oleńką, która tak pięknie się zaprezentowała. Jestem z Was wszystkich niezwykle dumna” – zwróciła się do zapłakanych ze wzruszenia uczennic. – „I choć zgłosiłyście się do tego projektu przez formularz na stronie Fundacji, i choć nie jesteśmy spokrewnieni, to po tym wszystkim, co razem przeżyłyśmy i czego doświadczyłyśmy przez te siedem miesięcy, jesteście moimi dziećmi, bo na zawsze połączyła nas pisanka” – dodała Mistrzyni Tradycji.

W przemówieniach wielokrotnie podkreślano, jak ważne jest, aby tradycja była przekazywana z pokolenia na pokolenie w sposób żywy, autentyczny i pełen uważności. Pani Helena, dzieląc się swoją wiedzą bez żadnych tajemnic, przypominała o głębokim sensie pisanki – tworzonej „dla radości, dla szczęścia, dla dobra”. Z kolei uczennice przyznawały, że dla nich cały proces był nie tylko nauką trudnej techniki, ale również formą wyciszenia, spotkaniem z własną kreatywnością i wyjątkową twórczą terapią.

Dzisiejsze spotkanie pokazało, że tradycyjne rzemiosło wciąż inspiruje, wzrusza i buduje wspólnotę, a dzięki projektom takim jak ten – realizowanym przez Fundację „Dla Dziedzictwa” przy wsparciu finansowym Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego – ma szansę trwać, rozwijać się i docierać do nowych pokoleń.

Fotografie Sławomir Mielnik